Giriş

Şifremi Unuttum
Kayıt Ol!

TAKİPTE KALIN

Makaleler

Artık Limiti Aştık!

Slide

Bugün, Dünya Limit Aşım Günü! Peki, bu gün nedir? En kısa ve öz tabiriyle “insanlığın doğa üzerindeki yıllık talebinin, dünyanın bir yılda sağlayabileceği kapasiteyi aştığı gün”dür. Mesela, Türkiye bu yılki limitini 16 Haziran 2021’de aştı! Yani bu yıl boyunca kullanması gereken doğal kaynaklarını zamanından çok önce bitirdi. Dünya içinse 1,5 ay sonra yani bugün, limit aşıldı! 

1970’lerden bu yana istikrarlı bir şekilde daha erkene kayan limitler, 1997 yılında eylül ayına denk gelirken, bugünse temmuz ayına kadar geldi. Yani artık limiti aştık! 

Dünya üzerinde nefes aldığımız her an gezegene ayak izimizi bırakıyoruz. Ayak izi (ya da ekolojik ayak izi), üretim ve tüketim faaliyetlerimiz sonucu doğa üzerinde yarattığımız yük ve tahribatı belirten bir kavramdır. Ayak izinin altında yer alan “karbon ayak izi” ise insan faaliyetleri neticesinde ortaya çıkan sera gazı miktarının karbondioksit üzerinden ton cinsiyle hesaplanmasıdır.

Kişilerin, kurumların, ülkelerin ya da ürünlerin karbon ayak izleri hesaplanabilir, çünkü̈ her birinin ayrı ayrı ayak izleri bulunuyor. Yani ekolojik ayak izi, karbon ayak izini de kapsayan bir çatı kavram. Altında ise atık, tarım, gıda gibi bize dair bütün süreçlerin doğaya olan etkisini barındırıyor. Herhangi bir toplumun ekolojik ayak izi, o toplumun sahip olduğu kapasitenin üzerinde ise bu durum “Ekolojik Açık” olarak adlandırılıyor. 2020 yılında yapılan bir çalışmaya göre de Türkiye’nin ekolojik ayak izi, aynı yılda kapasitesini %133 oranında geçmiş. 2021 yılında da bu oranın daha yükseleceği düşünülüyor.

Sürekli artan insan nüfusu, kaynak talebi ve ekonomilere karşın, dünyamızın büyüklüğü ve kaynak miktarı maalesef değişmiyor. Tükettiğimiz kaynakları üretmek ve yarattığımız atığı bertaraf etmek için gereken toprak ve su alanını işaret eden ekolojik ayak izimiz büyüdükçe limiti daha erken aşıyor ve artık geri dönülmesi zor bir yola giriyoruz. Bir an önce herkes elini taşın altına koymalı ve tüketim alışkanlıklarını değiştirmeli!

Tüketim alışkanlarını veya yaşayış biçimlerimizi biraz normalleştirdiğimizde doğa bize hemen cevap veriyor! Örneğin araştırmacılar, Covid-19 salgınının ve evlere kapanma süreçlerinin aşırı tüketimi yavaşlatması ve emisyonlarda yaşanan düşüşler nedeniyle 2020 yılında limit aşımının normal düzenden 1 ay daha geç olduğunu belirmişti. 2019’da 29 Temmuz olan limit aşım günü 2020’de 22 Ağustos kadar geri çekilmişti. Fakat normalleşme süreçlerinin başlamasıyla birlikte bizler de eskiye döndük ve dünya bugün itibarıyla bu yılki limitini aştı! 

Ekolojik sınırları aştığımız her yıl, ekosistemlerin tamamen çökme ihtimalini daha öne çekiyoruz. Denizler ve ormanların emebileceğinden daha fazla karbondioksit üretiyor, balık stoklarını daha kendilerini yenilemeden tüketiyor, ağaçları yeni ormanların gelişmesine izin vermeden kesiyoruz.

İşte bu nedenle sadece cebimizdeki paradan değil doğru tüketerek kaynaklarımızdan da tasarruf etmenin vakti geldi. Değişimi önce kendimizde ve kendi çevremizde yaratarak dünyayı ve en önemlisi de geleceği yaşanabilir bırakmak bizlerin elinde!

 

Kendi karbon ayak izini merak edenler için de buraya detaylı bir hesaplayıcı bırakıyoruz:

http://www.karbonayakizi.com/calculator/calculator.aspx

 

Kaynak: www.dosder.org.tr , http://www.skdturkiye.org/, www.atlasdergisi.com, www.hthayat.haberturk.com 



İlgili Yazılar: